ŞANLIURFA'DA MEVLEVİLİK ve MEVLEVİHANE VAKFI

İki kardeş çocukları Türkistan'dan göç sebebiyle Anadolu'ya geçmişlerdir. Hacı Mehmet Efendi Ürfa'ya, Hacı Abdüihamit Efendi de Konyaya yerleşmiştir. O sıralar Konya merkez" olmak üzere tüm Anadolu'ya Mevlevilik Tarikatının kurulması karara bağlanmış, bu sebeple de dedemiz Hacı Abdüihamit Efendi göstermiş olduğu başarı belgesini alarak Urfa'da ikamet eden Haydar Dede ile beraber Mevlevihane'yi inşa etmek üzere Urfa Mevlevi Şehri olarak tayin edilmiştir.

Sene 1738 Hacı Abdüihamit dedemizin yaşı 18 dir. İnşaata devam edilerek 1740 senesinde Mevlevilik meşkine fiilen başlanmış olurlar. 1775 yılında da Hacı Abdüihamit dedemiz 55 yaşında Hacı Ayşe Hanım'la evlenmiş, 8 sene içinde de 5 erkek 2 kız çocuğu olmuştur. Mevleviği 112 sene devam ettirmiş, 1852 yılında da vefat etmiştir. Yaşı 132'dir.

Mevlevi Şeyhliğini dedemiz Hacı Seyit Ahmet devralarak 1898 senesine kadar devam etmiştir. Dedemizin vefatından sonra amcamız Hüseyin Hüsamettin Efendi şeyhliği devam ettirmiş, 1920 yılında da şehit edilmiştir.

Amcamızın vefatından sonra da 1900 senesinde doğan babam Hacı Hasan Döner Mevleviliği devam ettirmiştir.

1925 yılında tekke ve zaviyelerin kapanışı sebebiyle de Mevlevi Külliyesi vakıflara devredilmiş, 1950 yılında da Belediyece İstimlâk edilerek sadece Mevlevi dervişlerinin ev olarak kullandıkları hane ile Haydar Dede'nin defnedildiği yer Babamız Hacı Hasan Döner'e bırakılmıştır.

1950 yılından sonra babamız tarafından sıhhi banyo ve üzerine 2 oda 1 hol olarak hane halkının ikamet olarak kullanmaları için iskân mahalli inşa edilmiştir.

Sıhhi banyo 1952'de kıraathaneye çevrilmiş, 1954 'de kebapçı Aloğlu ile ortaklık, 1955'de asrı fırın olarak Bozan Güngörle ortaklık, 1956 'da babamız Hacı Hasan Döner'in vefatıyla 1960 yılına kadar kiraya devam edilmiş, Veraset ilamından sonra 'da varislerin kararıyla Bozan Güngör'e satılmıştır. 

İbrahim Halil Ahmet Asaf Döner 27 Aralık 1999

Şanlıurfa'da Mevlevilik 1740 senesinde başlamıştır.

1925 yılına kadar devam etmiştir faaliyet 185 sene sürmüştür.

1950 yılında Mevlevihane belediyece istimlâk edilerek belediye HAL pazarı olarak kullanılmıştır.

Semah edilen yer ise 1996 yılında çaba ve gayretimizle Mevlevihane HAL Camii olarak hizmete açılmıştır.

Şanlıurfa şehir plânının yapılmasından sonrada gerek kültür Bakanlığı gerek Vakıflar genel müdürlüğüne yazılan yazılar sonunda Mevlevihane Vakfının inşaatı ve restorasyonu için tesisat ve para istimlâk bedelleri bloke edilerek Vakıflar külliyesi dönüşümü için faaliyete geçilmiştir. Sene 1999-2004 Aralıkta teslim edilmesi mukavelede yer almıştır.